Heemstede, Van Merlenlaan 7: Welgelegen

Oorspronkelijke functie Woonhuis
Huidige functie Woonhuis
Bouwjaar 1909-1910
Architect J. van den Bosch jr.
Status Gemeentelijk monument

Villa Welgelegen - niet te verwarren met het rijksmonument Welgelegen aan de Herenweg –maakt deel uit van het complex Raadhuisplein – Van Merlenlaan. Feitelijk vormt dat de zuidelijke bebouwingswand van het Raadhuisplein. Midden in de vrijwel aaneengesloten huizenrij van het complex verandert de straatnaam Raadhuisplein tamelijk abrupt in Van Merlenlaan. Het complex wordt aan de westzijde begrenst door de landschappelijke uitloper van het wandelbos Groenendaal met de Vrijheidsdreef, de Groenendaalkade en de Van Merlenvaart, voorheen Herenzandvaart geheten. De oostelijke begrenzing is de hoek Raadhuisplein- Valkenburgerlaan. Aan de overzijde (noord) staat het raadhuis van Heemstede. De oost-west georiënteerde Van Merlenlaan is in 1881 in opdracht van J.B. van Merlen aangelegd.??

Welgelegen staat op de hoek van de Van Merlenvaart en de Groenendaalkade. De villa grenst hierdoor aan een landschappelijk waardevolle uitloper van Groenendaal. Villa Welgelegen is gebouwd in 1909-1910 naar een ontwerp van J. van den Bosch jr. Deze timmerman en aannemer uit Hillegom bouwde het pand in een eclectische stijl met veel ambachtelijke details.

Bouwkundige beschrijving

Villa Welgelegen heeft een onregelmatige plattegrond met twee bouwlagen en een dak met rode geglazuurde pannen. Het dak heeft gemetselde schoorstenen. De gevels zijn opgetrokken uit grauwe baksteen, maar worden opgefleurd door sierbanden in gele en rode steen. Deze gekleurde stenen zijn ook terug te vinden boven de vensters in de voor- en zijgevel aan de westkant.

De voorgevel bestaat uit twee delen. Het rechterdeel steekt het meest naar voren en heeft een topgevel. Op de verdieping van dit deel zit een uitstekend balkon dat op geprofileerde houten klossen en consoles rust. Het balkon heeft een decoratief houten hek. De entree bevindt zich in het terugliggende rechterdeel. Een houten paneeldeur met raampjes met kleine diefijzertjes is te bereiken via een brede hardstenen stoep.

De linkerzijgevel heeft geen ramen, aan de rechtergevel is een dubbele serre aangebouwd: op de benedenverdieping en een hierboven. De serre beneden heeft openslaande deuren. Deze serres vormen een bijzonder architectonisch kenmerk van deze villa.

De achtergevel heeft aan de rechterkant een gemetselde uitbouw van een bouwlaag. Boven deze uitbouw bevindt zich een balkon met ook hier een decoratieve balustrade. Aan de uitbouw zit nog een veranda en aan deze veranda grenst nog een gemetselde berging. De voortuin is ondiep en heeft een smeedijzeren sierhekwerk.

De indeling van het huis is onveranderd. Op de zolder bevindt zich bijvoorbeeld nog een afgeschoten dienstbodekamer. Ook de afwerking van het huis is bewaard gebleven. Een paar voorbeelden: het tochtportaal en de gang hebben een terazzovloer met decoratieve bloemmotieven en een wit betegelde lambrisering met ovale siermotieven. Tussen tochtportaal en gang zit een paneeldeur met geëtst glas in Jugendstil. Ook de eikenhouten parketvloer en de zwartmarmeren schoorsteenmantels zijn bewaard. Zelfs heeft het merendeel van de vensters nog het oorspronkelijke glas behouden.

Gemeentelijk monument

Villa Welgelegen heeft stedenbouwkundige en situationele waarde vanwege de ligging op de hoek van de Van Merlenlaan en de Groenendaalkade. De villa vormt het einde van het complex Raadhuisplein-Van Merlenlaan De nabijheid van het raadhuis en het voormalige raadhuis Overlaan (Raadhuisplein nr. 9, een rijksmonument) versterken de ensemblewaarde. Het pand vormt ook een wezenlijk onderdeel van de individuele historische bebouwing langs de Van Merlenlaan. Daarnaast heeft het architectuurhistorische waarde vanwege de kwaliteit van het ontwerp, dat zowel aan de buitenkant als in het interieur gaaf bewaard is.

Naar boven